599 sayfa 2.21 mb

Genel Bakış:

Gazeteci-yazar Doğan Yurdakul’un kaleme aldığı “Abi”, Türkiye’de organize suç dünyası ile devlet içindeki bazı güçlerin (askeri, istihbari, siyasi) örtülü ilişkilerini detaylı biçimde araştıran, belgelere ve tanıklıklara dayanan bir çalışmadır.

Kitap, özellikle Sedat Peker, Alaattin Çakıcı, Drej Ali, Yeşil (Mahmut Yıldırım), Mehmet Eymür, Korkut Eken, Mehmet Ağar gibi kamuoyunda tanınan figürlerin isimlerinin geçtiği olaylar zinciri üzerinden ilerler. Türkiye’nin 1990’lı yıllarında derinleşen mafya-devlet-siyaset üçgeni; Susurluk kazası, faili meçhul cinayetler, Güneydoğu’daki özel harp operasyonları, uyuşturucu ticareti ve silah kaçakçılığı gibi meselelerle birlikte sunulur.

Kitabın Yapısı:

Kitap bir roman gibi değil; belgeler, olaylar, röportajlar ve tanıklıklar üzerinden giden, kronolojik ama tematik ilerleyen bir yapıya sahiptir. Yurdakul, gazeteci titizliğiyle isimleri, kurumları ve olayları açıkça verir.

Detaylı Konu Özeti:

1. "Abi" Kim?

Kitabın başlığındaki "Abi", birden fazla anlam taşır:

1. Yeraltı dünyasında lider figürler için kullanılan "abi" lakabı.
2. Özel harp dairesinden emekli subaylar ya da MİT içindeki bazı aktörler.
3. Derin devlet içindeki koruyucu, yönlendirici figürler.

Bu "abi"ler, hem kabadayıların yönlendirilmesinde hem de devletin kirli işlerinde taşeron olarak kullanılmasında anahtar roller oynar.

2. Mafya ve Devlet Teması

Yurdakul, Türkiye’de yeraltı dünyasının sadece suç örgütü olarak değil, bazı devlet birimleri tarafından görevlendirilmiş operasyon unsurları olarak da kullanıldığını anlatır. Özellikle:

1. PKK ile mücadele adı altında yapılan yasadışı uygulamalar
2. Uyuşturucu kaçakçılığından elde edilen gelirlerle finanse edilen “örtülü” operasyonlar
3. Faili meçhul cinayetlerde sivil unsurların rolü

gibi konular belgelerle desteklenerek anlatılır.

3. Susurluk Olayı ve Devletin İç Yüzü

1996’daki Susurluk kazası, kitabın odak noktalarından biridir. Kazada bir polis müdürü, bir milletvekili ve bir mafya lideri aynı arabada ölmüş/yaralanmıştı. Bu olay, devlet-mafya-siyaset ilişkisinin kamuoyu önüne en net şekilde çıktığı an oldu.

Kitap, Susurluk’un bir "tesadüf" değil, uzun süredir süregelen bir yapının dışa vurumu olduğunu savunur.

4. Örtülü Operasyonlar ve 'Kontrgerilla'

1. JİTEM (resmî olarak tanınmayan ama varlığı mahkeme kararıyla kabul edilen askeri istihbarat yapılanması)
2. Yeşil (Mahmut Yıldırım) gibi figürlerin hem terörle mücadelede hem de muhaliflere karşı uygulamalarda ne tür roller üstlendiği anlatılır.

Devletin eliyle sivillerin, gazetecilerin, iş insanlarının hedef alındığı iddialar belgelerle aktarılır.

5. Basın, Siyaset ve Kumpaslar

Basının da bu ilişkilerden nasibini aldığı gösterilir. Gazetecilerin tehdit edilmesi, bazı medya patronlarının kullanılması, kasetler, tehdit mektupları, şantajlar… Devletin bazı unsurları tarafından medya manipülasyonu ve bilgi dezenformasyonu yapılır.

Ayrıca bazı politikacılar (isim verilerek) mafya figürleriyle ilişkilendirilir. Koruma tahsisi, ihalelere yönlendirme gibi devlet olanaklarının mafyaya açıldığı iddiaları yer alır.

Temel Temalar:

1. Derin Devlet: Hukukun ve denetimin dışında faaliyet gösteren, askeri, istihbari ve siyasi unsurların ortak çalıştığı yapılar.
2. Kolluk Güçlerinin Mafyalaşması: Polis ve istihbarat içindeki bazı unsurların, yasa dışı işlerde "devlet adına" yer alması.
3. İdeolojik ve Ekonomik Çıkarlar: Mafya-devlet ilişkileri sadece güvenlik değil, aynı zamanda uyuşturucu ticareti, kara para aklama, ihale pazarlıkları gibi alanları da kapsar.
4. Sessizlik ve Cezasızlık: Faillerin korunması, yargılamaların durdurulması, “devlet sırrı” kavramıyla üstü örtülen cinayetler.

Sonuç:

Doğan Yurdakul’un "Abi" kitabı, Türkiye’nin yakın siyasi tarihine dair karanlık, çoğu zaman konuşulmak istenmeyen ilişkileri ortaya koyan, cesur ve belgeli bir çalışmadır.

Kitap, okuyucuyu şu soruyla baş başa bırakır:

Devlet kimdir? Nerede başlar, nerede biter? Hangi suçlar “devlet adına” işlenebilir?

Not:

Doğan Yurdakul, bu kitabı yazdıktan yıllar sonra Odatv davası kapsamında gözaltına alınmış ve bir süre cezaevinde kalmıştır. Bu da kitabın içeriğinin ne kadar “rahatsız edici” bulunduğunu gösterir.